0

#50books vraag 16: Welk boek kreeg je bijna niet uitgelezen omdat het je de stuipen op het lijf joeg?

Heel lang geleden, in mijn studietijd, las ik het boek ‘Geverfde vogel’ van Jerzy Kosinsky.
Het gaat over een zesjarig jongetje dat met zijn ouders ergens in Oost Europa woont, rond 1939. De oorlog breekt uit en de ouders sturen het jongetje naar het Oosten van het land waar hij meer kans heeft te overleven.
Wat me van het verhaal is bijgebleven is de eindeloze reis van het jongetje door een land dat bevolkt wordt door mensen die nog in de middeleeuwen leefden. Hun leven was hard en bestond uit veel geweld. Er werd gemoord, verkracht en gemarteld en men geloofde in allerlei boosaardige goden.
Het was een angstaanjagende wereld waar een enorme dreiging van uit ging waar ik vreselijk van begon te dromen. En hoewel het al heel lang geleden is herinner ik het me nog als de dag van gisteren. Ik ben nooit verder dan de eerste hoofdstukken gekomen en heb het ook later nooit meer willen lezen. Vooral de onbegrijpelijke gewelduitingen, maar ook de bijzonder heftige manier van (over)leven waren schokkend. Ik geloof niet dat ik dit ooit nog met een ander boek op deze wijze heb meegemaakt.

Van heel andere aard was het boek van Nicci French ‘Onderhuids’.
Een thriller waarin drie vrouwen worden bespied en uiteindelijk worden vermoord. De dader laat ze voortdurend merken dat hij weet wat ze doen, waar ze zijn en waar ze heen gaan.
De spanning kroop letterlijk onder mijn huid. Ik durfde nauwelijks door te lezen maar nog veel minder te stoppen! En toen het uit was heb ik nog dagen met die spanning rondgelopen al wist ik heel goed dat het ‘maar een boek was’. Het was een soort plezierige spanning, het na-ebben van een intens leesavontuur.

En daarin zit het grote verschil met ‘Geverfde vogel’.
Dat was niet zo maar een verhaal, dat ging over wreedheden die dagelijks voorkwamen in een land waarin overleven alleen kon door nog wreder te zijn dan je vijand.Het was niet ‘zo maar een boek’ en dat maakte dat ik er weken beroerd van ben geweest en het nooit uit heb kunnen en willen lezen.

0

#Kenuwklassieken: Vorstlied

Annie M.G. Schmidt had een voorziende geest.
Voor degenen die hun klassieken graag willen opfrissen hier haar voorspelling die inmiddels bewaarheid lijkt te worden.

Somber vorstlied

Nu zal het wel nooit meer dooien,
daar stel ik me maar op in.
De melkboer zei het vanmorgen ook:
dit is nog maar het begin.
We zullen ons nimmer meer wassen
vanwege de strenge vorst,
we zullen vervuilen van top tot teen
en krijgen een soort van korst.
En dacht u dat het veranderen zou?
Wel nee mevrouw. O nee mevrouw,
denkt u maar niet dat het ooit nog eens dooit.
Nooit en nooit en nooit.
 (-)
We zullen te zamen bevriezen
en over een duizend jaar
dan graven ze onze gebeentes op,
dan zeggen ze tegen elkaar:
het schijnt dat er een bevolking
in deze streken was
die een vrij hoge beschaving had.
Ze stookten hun kachels met gas,
maar de druk werd al lager en lager
en toen zijn ze doodgegaan.
Dat zeggen ze dan over duizend jaar,
maar wat hebben wij daaraan?
Wij weten alleen dat het nimmer meer dooit.
Nooit en nooit en nooit.

Op naar de Paasdagen met bevroren eieren!

6

100 jaar in vier uur verdwenen

Bij mij aan de overkant staat een oude kastanjeboom.
Het is een majestueuze boom van meer dan honderd jaar oud. Een enorme kroon, in het voorjaar een zee van honderden witte kaarsjes en in het najaar duizenden kastanjes.
Zo’n boom waarvan je denkt dat die altijd blijft staan en waar je met ontzag naar kijkt.

Ongemerkt werd ieder jaar de grote kruin een beetje rommeliger en vielen er wel eens takken af.
Dat zal de ouderdom wel zijn dachten we jaren geleden al.
Toch bloeide hij onveranderd prachtig en bleef hij kastanjes regenen als de tijd daar was.
Echt zo’n boom waar je met respect naar kijkt en van houdt.

Ieder jaar leek de kruin van de boom een beetje te krimpen. Als hij vol in blad stond viel het niet zo op maar in de winter begon hij er steeds mottiger uit te zien. Dat zal de ouderdom wel zijn dachten we nog steeds. Mag het, als je meer dan honderd jaar bent!

Helaas was het niet alleen de ouderdom maar vooral de kastanjeziekte die genadeloos toe had geslagen en daarmee was zijn lot bezegeld. Onherroepelijk.
Er kwam een enorme kraan van waaruit de kruin en alle zijtakken werden afgezaagd. Beneden stond een hakselaar waar alles direct in verdween. Weg dus.
Toen stond alleen nog die imposante hoge stam, in zijn kaalheid nog steeds indrukwekkend.
De kraan vertrok en een grote grijpmachine verscheen.
De grijpers omvatten de stam en een man met een enorme kettingzaag begon vlak  boven de grond de reus af te zagen. Daar waren nog geen vijf minuten voor nodig. En statig werd de oude stam  behoedzaam op de grond gelegd. Nog steeds indrukwekkend.
Inmiddels stond er een grote platte kar en kwamen van alle kanten mannen met kettingzagen. Binnen een half uur was er niets meer over van de honderdjarige en lagen de stukken op de kar die ik nog net zag wegrijden. Weg dus.

Meer dan honderd jaar.
Een leven vol bloei, schaduw, thuisbasis van vele vogelnestjes, miljoenen kastanjes waar honderden kinderen poppetjes van maakten.
Honderd jaar in nog geen vier uur.
Weg dus.

Zo gaat het.
Zo is het leven.
Afscheid nemen.
Loslaten.

3

#50books Vraag 10: Wat betekent de Boekenweek voor jou?

De Boekenweek, ik ben er dubbel over.
Vroeger verheugde ik me al weken van te voren op de Boekenweek.
Met vroeger bedoel ik dan de jaren zeventig en tachtig, de tijd dat de commercie nog niet zo genadeloos toesloeg. Een tijd dat ik het nog bijzonder vond een boek te mogen kopen. Een tijd zonder mails, webshops of e-readers.
En in mijn gevoel ook een tijd waarin ik veel meer las.

Al weken van te voren las ik alles wat met de Boekenweek te maken had. Wie schreef het Geschenk, welke boeken kwamen uit en vooral ook welke boeken in de aanbieding zouden zijn. Allemaal Belangrijke Zaken.
Als het eindelijk zo ver was moest ik zo snel mogelijk naar de boekwinkel om alles waar ik me zo op had verheugd te zien, te ruiken en vast te pakken. Om uiteindelijk te kiezen wat ik van en voor mezelf mocht kopen. Natuurlijk kocht ik toch altijd meer dan ik van plan was en wat was het heerlijk om thuis die tas uit te pakken en naar het stapeltje gloednieuwe boeken te kijken.

Helaas is er veel veranderd. Natuurlijk vind ik het iedere keer weer leuk om te zien wie het  Boekenweek geschenk gaat schrijven, maar dat wordt al maanden van te voren bekend gemaakt.
Ook de Boekenweek zelf wordt al heel lang van te voren aangekondigd met een overdaad aan folders, reclame, spotjes en spam. Zoveel dat er niets bijzonders, laat staan spannends, meer over is. Alle nieuwe boeken staan al tijden aangekondigd op internet inclusief omslag en korte inhoud.
Wat ook anders is ben ikzelf. Het kopen van een boek is niet meer die bijzondere gebeurtenis als vroeger. Eigenlijk koop ik gewoon alle boeken die ik hebben wil. Bijna altijd in mijn eigen boekwinkel want ik ben ontzettend blij dat mijn niet zo grote dorp zo’n goede en leuke boekwinkel heeft.  En heel soms via internet. Daar is al helemaal niets bijzonders meer aan: één druk op de knop en de volgende dag ligt het op de mat.
Kortom, de magie is verdwenen en alles is voornamelijk commercieel geworden.

Waarom ben ik dan toch ieder jaar weer als een van de eersten in de boekwinkel?
Waarom koop ik dan toch altijd weer net een boek te veel?
Waarom geniet ik dan toch stiekem van al die reclame?

Omdat het om boeken gaat! Omdat er weinig leuker is dan een nieuw boek waar je nog een tijdje naar kunt kijken en voorpret over kunt hebben voor je er echt in wegzakt.
Er gaat niets boven een boek, ondanks de commercie, ondanks de reclame, ondanks de spam en ondanks de webwinkels.
En dat is tóch nog steeds waar het om gaat in de Boekenweek.

8

Voorzichtig beginnen

Zou het dan toch gaan lukken, durven loslaten?
In mijn winkeltje moet dat echt.
Alles moet anders en dat moet ik overgeven.
Het blijft hartstikke moeilijk maar ik merk dat het heel voorzichtig soms een beetje lijkt te lukken.
Toch zit alles onafgebroken in mijn hoofd en maal ik er dag en nacht over door.

Ook thuis moet er van alles gebeuren.
Dat is minder ingewikkeld maar zodra ik eraan begin ontstaan er onmiddellijk allerlei afleidingsmanoeuvres waardoor ik weer stop.
Stop met opruimen en vooral stop met wegdoen.
Stop met loslaten dus.

En vandaag lukte het!
Ik struikelde boven al jaren over de troep, was er zelf al helemaal gewend en zag het nauwelijks meer.
Vanmorgen viel me opeens weer op dat het wel erg veel dozen, tassen, kistjes, zakken en stapels waren.
Dus eindelijk begonnen.

En waar het vroeger altijd bleef bij een hevig heen-en-weer-schuiven zonder merkbaar resultaat heb ik nu bijna alles weggedaan!
Echt weggedaan, in de kliko en bij het oud papier.
Okee, nog een paar kleine dingetjes bewaard.
Echt maar een paar hele kleine dingetjes.
Maar de rest is weg!
Losgelaten.
Het voelt goed.
Nu de winkel nog.

8

Belasting

Ik heb absoluut niets met cijfers. Sterker nog, iedere keer dat ik hetzelfde sommetje maak komt er iets anders uit. Zelfs met een rekenmachine. Cijfers hebben dus ook niks met mij.
Het invullen van mijn belastingformulier was dan ook altijd verschrikkelijk.
Als zelfstandige vrouw vond ik dat ik het zelf moest kunnen, ondanks dat cijfertrauma en ondanks de hulp die ik aangeboden kreeg. En iedere keer was het weer een langdurige en uiterst vervelende procedure. Dat werd nog versterkt omdat ik door de zenuwen voortdurend alles kwijt was: jaaropgave, bankoverzichten, WOZ waarde etc.

Toen kwam 2012 en bleek het grootste deel van mijn inmiddels digitale aangifteformulier al ingevuld te zijn, wat een zegen, wat een tijdswinst en vooral wat een plezier!
Binnen 20 minuten was alles klaar en van de jaarlijkse frustratie was geen sprake.
Dus toen ik vorige week de blauwe envelop kreeg met de boodschap dat ik weer gebruik kon maken van een deels ingevuld formulier zag ik alles vol vertrouwen tegemoet.

Vandaag was het zo ver. Ik ging er voor zitten en opende de belastingsite.
Tot mijn verbazing lukte het niet om “aangifte” aan te klikken. Ook kreeg ik allerlei dure hulptelefoonnummers in beeld. En wat raar, in plaats van www.belastingdienst.nl stond er opeens ww2.belastingdienst.nl. En het was ook een gekke site, met foto’s van een vliegtuig, een zwembad, een verliefd paar bij de zee en een groot bed. Wat ik ook deed (opnieuw intypen, alles afsluiten en opnieuw beginnen etc.), niets hielp. Weer frustratie dus!
Uiteindelijk ten einde raad de belastingtelefoon gebeld. Een ontzettend vriendelijke stem leefde met me mee, beaamde dat dit niet de site van de belasting was en vroeg hoe ik het gespeld had. Met het schaamrood op de kaken moest ik constateren dat ik belastingsdienst had ingetypt….
Heb ik nu dan ook al niets meer met letters? Het moet niet erger worden.

En nu heb ik mijn aangifte klaar en verstuurd! Er was nóg meer van te voren ingevuld en het hele proces besloeg amper een kwartier. Ze hebben daar gewoon gelijk: niet leuker maar wel heel veel makkelijker!
Zou het dan volgend jaar toch kunnen, aangifte doen zonder frustratie?